Petek Tavan (Open Cell) Nedir? Hücre, Hava Dolaşımı ve Akustik
Petek tavanın yapısı, hücre ölçüleri, tavan arkasını ne kadar gizlediği, hava dolaşımı ve akustik özellik kazanması: açık hücreli tavanın temel bilgileri.
Bu yazıyı özetle· 5 madde
- Petek tavan (open cell), alüminyum ya da galvaniz profillerin dik açıyla birbirine kilitlenmesiyle kurulan açık hücreli bir asma tavandır.
- Kare hücre beş ölçüde seçilir: 50, 75, 100, 150 ve 200 mm; 10×10 ve 15×15 cm üçgen hücreli çeşidi de vardır. Küçük hücre tesisatı daha iyi gizler, büyük hücre tavanı ferah gösterir.
- Tavan arkasını belirli bir bakış açısına kadar gizler: T15 sistemde 50 mm hücrede 50°, 100 mm hücrede 25°, 200 mm hücrede 13°.
- Açık hücreler havanın dolaşmasına izin verir; T15 sistemde açık alan %49–86'dır. Sprinklerin tavanın üstünde kalıp kalamayacağına projenin yangın tesisat tasarımı karar verir.
- Standart hâliyle akustik değildir; arkasına akustik kumaş eklenince ses yutar. T15 sistemde paneller tek tek kalkar, T10 sistemde tavan yekpare görünür.

Petek tavan, kare hücreleri 50 mm'den 200 mm'ye kadar beş ölçüde seçilen açık hücreli bir asma tavandır. Petek tavan (open cell), alüminyum veya galvaniz profillerin dik açıyla birbirine kilitlenmesiyle kurulan açık hücreli bir asma tavan sistemidir. Open cell, petek tavanın İngilizce teknik adıdır; Türkçede açık hücreli asma tavan olarak da geçer.
Bu yazıda · 6 bölüm
Hücre ölçüsü ve biçimi
Kare hücreler 50×50 mm'den 200×200 mm'ye kadar beş ölçüde seçilir: 50, 75, 100, 150 ve 200 mm. 10×10 ve 15×15 cm ölçülerinde üçgen hücreli çeşidi de vardır. Küçük hücre tavan arkasındaki tesisatı daha iyi gizler, büyük hücre tavanı daha açık ve ferah gösterir.
Tavan arkasını ne kadar gizler?
Petek tavan tavan arkasını tamamen gizlemez; belirli bir bakış açısına kadar gizler. T15 sistemde tavan arkasının görünmediği bakış açısı 50 mm hücrede 50°, 100 mm hücrede 25°, 200 mm hücrede 13°'dir. Tesisatın tümüyle kapanması isteniyorsa kapalı yüzeyli bir metal asma tavan sistemi değerlendirilir.
Hava dolaşımı ve yangın tesisatı
Açık hücreler tavan arkası ile hacim arasında havanın serbestçe dolaşmasına izin verir; olası bir yangında duman açık hücrelerden tavan arkasına geçer. T15 sistemde açık alan hücre ölçüsüne göre %49 ile %86 arasındadır.
Sprinklerin tavanın üstünde bırakılıp bırakılamayacağı ise projenin yangın tesisat tasarımıyla belirlenir; konunun çerçevesi Petek Tavan Yangın ve Sprinkler Rehberi'ndedir.
Akustik
Petek tavan düz yüzeyli standart hâliyle akustik bir ürün değildir. Arkasına opsiyonel akustik kumaş eklendiğinde ses yutma özelliği kazanır; akustik kumaş teklifte ayrıca fiyatlanır. Ayrıntısı Petek Tavan Akustik Kumaş Rehberi'ndedir.
İki taşıyıcı sistem
T15 sistemde 600×600 mm monte paneller taşıyıcıya oturur ve tek tek kaldırılarak tavan arkasına ulaşılır. Kendinden taşıyıcılı T10 sistemde lameller taşıyıcılarla birlikte tavanda kurulur ve tavan yekpare görünür. Farkları Petek Tavan T15 Lay-on ve T10 Sistem Farkları yazısında anlattık.
Sıkça Sorulan Sorular
Petek tavan ile open cell tavan aynı şey mi?
Evet. Open cell, petek tavanın İngilizce teknik adıdır; Türkçede açık hücreli asma tavan olarak da geçer.
Petek tavan nemli ortamda kullanılır mı?
Islak ve sürekli nemli hacimlerde alüminyum tercih edilir. Üretici beyanlarında bağıl nem sınırı genellikle galvanizde %90, alüminyumda %100'dür; seçilen ürünün beyanı esastır.

Tuğba Canoğlu Çalışkan · Yüksek Mimar
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi (Mimarlık)
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Mimarlık bölümü mezunudur. Alce İnovatif Tasarım bünyesinde Yüksek Mimar olarak metal ve akustik asma tavan sistemleri projelendirme, şartname uyumlulukları, kamu pozları ve şantiye mimari koordinasyon süreçlerini yönetmektedir.


